“Bir insanın ifade tarzı kendisini anlatır”
Mühendisliğin yanı sıra uzun yıllar hobi olarak icra ettiğim Kaligrafi sanatıyla uğraşırken aklıma Fransız edip ve tabiat âlimi Georges Louis Leclerc’e nisbet edilen, “Üslûb-u beyân ayniyle insandır” ( “Bir insanın ifade tarzı kendisini anlatır”) sözü gelmişti ve bunun üzerine insanların üslûb’unun yazılarına da yansıdığını farkettim.
Hiç bu açıdan baktınız mı bilmiyorum ama yazdığımız yazı yada seçtiğimiz font üslubun yanı sıra “Neyi, nasıl söylemek istiyoruz?”un da cevabı oluyor.
Özellikle veri bilimiyle uğraşan kişiler için cinsiyet yaş lokasyon verileri pazarlama stratejilerini belirlerken alınan aksiyonlarda önemli yer tutarken kişinin yaşam tarzını yansıtan üslubuda değişken bir parametre aslında.Yapay zeka Makine öğrenimi sayesinde kişilerin el yazısından yola çıkılarak önemli bulgular elde edilip alınacak aksiyonlara ışık tutulabilir.Bu parametrenin, Kişinin en az yaşı kadar önemli olduğu kanaatindeyim.
Mesela işe alım yaparken, kişinin yetenek ve potansiyeli hakkında, yazısından yüzdelik bir tahminleme yapılıp adayın iş ile uyum sağlayıp sağlamayacağı hakkında , insan kaynakları için büyük önem arz eder ve kanaatimce DISC Kişilik Envanteri’nden daha etkili bir yöntem.
İbn Haldûn’a göre “Üslûp zihinde ve hayalde beliren sûretleri kelime ve terkip kalıplarına dökme tarzı, dokuma biçimi, onlardan özgün bir yapı oluşturma yöntemidir,üslubun karakteristiği estetiktir.”
Sahiden , yazı ve üslûba olan aşk, nefret, huzur ilişkimizin kaynağı neydi acaba?
Hatta kişinin yazısından kişilik analizi yapıp bu sayede çoğu kez insan kaynaklarının görevini icra eden ve şirketlerin eleman alımı için zaman zaman danışmanlık yapan (Şirketler için eleman alımında, gerçeği yansıtan ve öngörü arzeden bilgiler hazine niteliğindeki bilgilerdir.) Grafolog Yazı Bilimci Zeynep Bornovalının yorumları çok dikkatimi çekmişti : “Bir insanın yazısı , kendisini ifade eder.” diyor,ve daha nicesi videodaki linkte bulunuyor.
https://www.youtube.com/watch?v=lZmajPDbmW8&ab_channel=Habert%C3%BCrkTV
El yazısının yanı sıra kendimizi ifade ederken kullandığımız yazı karakterlerinin dahi ,bizim seçimlerimizi yansıtmış olduğundan (el yazısı kadar olmasada) bizim hakkımızda bilgi verdiği gerçeğine ne diyorsunuz ?
Obamanın seçimlerdeki başarısında etkili olduğu öne sürülen unsurlardan biri de ne biliyor musunuz? Kampanya sloganlarında Gotham yazı tipinin kullanılması olduğu öne sürülüyor.
“Değişim” “Umut” “Evet Yapabiliriz!” sloganlarının ürkütmeyen ama vizyoner düşünceyi ortaya koyan bir havada verilmesi gerektiği ve bunun için de Gotham’ın seçilmiş olmasının isabetli bir tercih olduğu ifade ediliyor.
Disleksik çocuklarla ilgilenenlerin Trebuchet ve Comic Sans yazılarını tercih etmeleri tesadüf değil. Bu yazı tiplerinin rahatlığı ve yumuşaklığı ile disleksik çocuklara daha iyi geldiği tespit edilmiş.
Ya da bir başka ilginç örnek… İnsanlara hangi yazı tipini daha okunaklı bulduklarını doğrudan sormak yerine bir göz kırpma testi geliştiriliyor. Laboratuvar koşullarında, okura aynı metin farklı yazı tipleriyle sunularak ölçüm yapılıyor. Bu testlerde hemen her zaman Bembo, Bodoni ve Garamond en iyi sonucu veriyor.
Bilmiyordum, yeni öğrendim: Kitap fontları arasında en okunabilir olan Sabon imiş.
Havaalanlarındaki veya otoyollardaki tabelalar için seçilen yazı karakterlerinin tesadüf olmadıklarını tahmin edebilirsiniz. ( Avrupa’da ve Amerika’da)
Yazının belli bir mesafeden rahatlıkla okunabilir, ince, tutarlı, biraz tekdüze ve hayal gücünü uzun süre oyalamayacak nitelikte olması gerekiyor.
Buna göre Avrupa havaalanlarında büyük ölçüde Frutiger egemenliği var, Amerika’da ise Helvetica.
*
Herkesin bir gözdesi vardır mutlaka. Çoğu kişinin Calibri’yi sevdiğini biliyorum, ben de genel olarak Helvetica’cıyım.
Helvetica’nın kendiliğinden güven veren, aklı fazla karıştırmayan bir font olduğunu düşünüyorum. Hem de samimi bir duruşu var.
Arial’ın Helvetica’yı taklit ederek doğduğu ve bir anlamda “çalıntı” olduğu için tasarım dünyasında çok sevilmediğini, Times New Roman’ın -arkadaşımı haklı çıkarır şekilde- geleneksel ve soğuk bir font olarak bulunduğunu, Comic Sans’ın ciddiyetsiz duruşundan dolayı “kullanımını yasaklayalım” kampanyasına bile konu olduğunu da ekleyeyim.
Özetle : Yazı şekli, duygu ve düşünceyi yansıtır ve bu yansıma kişi hakkında önemli bilgiler verir ve önemli bilgiyi işlemek bilgiyi güç haline getirir.
Bu konuda daha çok araştırma yapmak isteyenlere Simon Garfield’ın kitabını tavsiye ederim.